خانه / تغییر باور / وسواس فکری چیست؟ راهنمای عملی درمان وسواس فکری و عملی

وسواس فکری چیست؟ راهنمای عملی درمان وسواس فکری و عملی

وسواس چیست؟

اختلال وسواس را می توان یک اختلال عصبی نامید که اغلب زمانی که فرد کنترلی بر روی ورودی های ذهن خود ندارد ، باعث می شود که ورودی های منفی افکار و ترس هایی غیر منطقی را به وجود آورده و  باعث بروز و ایجاد رفتارهایی که فرد تمایلی به آنها را ندارند ، شود.معمولا افراد مبتلا به وسواس ، فشار روانی زیادی را تجربه می کنند و اغلب اوقات احساس می کنند که تنهایند و همیشه قربانی می شوند . در روان پزشکی اختلال وسواس به عنوان یک اختلال اضطرابی می دانند و در این گروه طبقه بندی می شوند . به صورت کلی دو نوع وسواس داریم وسواس فکری و وسواس عملی که در این مقاله سعی داریم آنها را توضیح داده و نقش وسواس را در عدم موفقیت بررسی کنیم.

وسواس چیست؟

حتی اگر احساس می کنید اصلا وسواس ندارید باز هم این مقاله را مطالعه کنید .

وسواس فکری چیست؟

وسواس فکری معمولاً یک تصویر ذهنی و افکار مزاحم است که دائما در ذهن تکرار می شود . اغلب وسواس فکری به طور ارادی ایجاد نمی شوند بلکه به صورت رخدادهایی که به خودآگاهی فرد هجوم می آورند و تجربه می گردند برای همین است که در تیم تحقیقاتی بازتاب باور همیشه بر روی کنترل ورودی های ذهن تاکید داریم.  فرد وسواس نه خواهان این گونه افکار است و نه از آنها استقبال می‌کند بلکه غالباً تلاش می کند تا مقاومت کرده و این تصورات را از ذهن بیرون کند.هنگامی که وسواس فکری به خودآگاه فرد هجوم می آورد  ممکن است او مشغول فعالیت های عادی روزانه باشد . وسواس ها مختص به زمان یا مکان خاصی نیستند ولی اغلب هنگام تصمیم برای انجام کاری فرد دچار وسواس فکری می شود . 

اکنون با ذکر چند نمونه نشان می دهیم که چگونه وسواس فکری روند تفکر و رفتار عادی فرد را مختل می سازد:

چند نمونه از وسواس فکری

  • زن جوانی که مزاحم تکرار شونده ای دارد که به او میگوید همسرش در سقوط اتومبیل. به یک دره عمیق خواهد مرد در این راستا او تصویر واضحی از این فکر در ذهن خود تجربه می‌کند او صحنه تصادف را به روشنی می تواند ببیند که اتومبیل مچاله شده شیشه های شکسته و فردی شدیدا آسیب دیده است.این افکار زایده ذهن خود اوست و بسیار او را رنج می دهد دوست دارد هرچه سریعتر همسرش نزد او بازگردد در نتیجه او بیشتر احساس تنهایی و وابستگی خواهد کرد.
  • مادری در خانه نشسته و مشغول به کاری است ناگاه یاد بچه خود می افتد که در بیرون مشغول بازی کردن است او بچه خود را تجسم می کند که در حال بازی کردن است و یک ماشین به او برخورد می کند او بشدت از این واقعه نگران و ناراحت می شود . منتظر بازگشت فرزندش می شود و زمانی که او را می بیند با او برخوردی بدی دارد و او را سرزنش می کند فقط به این دلیل که افکار منفی در ذهن او این اتفاق را ساخته است.
    وسواس فکری | چگونه وسواس را از خود دور کنیم؟

همه ما روزانه با موارد این چنینی برخورد می کنیم و دچار وسواس فکری می شویم . این نمونه ها ویژگی اصلی یک وسواس فکری را نشان می دهد . در مقابل وسواس فکری ، وسواس عملی را خواهیم داشت که در زیر با معنی و مفهوم وسواس عملی آشنا می شویم.

وسواس عملی چیست؟

وسواس عملی معمولاً یک رفتار تکراری و به ظاهر هدفمند است این نوع وسواس انگار قواعد مشخصی برای فرد دارد. چنین رفتاری ممکن است به کلی برای فرد غیر قابل قبول بوده یا گاهی اوقات تا اندازه ایی برایش قابل قبول باشد. وسواس عملی باعث ایجاد رفتارهایی می شود که این رفتارها و اغلب به منظور ایجاد یک رخداد یا پیشگیری از یک رخداد است.به طور نمونه لمس کردن عکس یکی از بستگان به تعداد دفعات معین به منظور اطمینان یافتن از اینکه به او آسیبی نخواهد رسید. 

چند نمونه از وسواس عملی

  • افرادی هستند که روزانه چندین بار دست های خود را با نهایت دقت می شورند و احساس می کنند که با یک یا دوبار شستن دست ها تمیز نمی شوند.
  • مردی نامه ای را که نوشته و آن را در پاکت گذاشته و روی آن را با چسب  چسبانده بود مجدداً باز کرده و باز خوانی می کند تا مطمئن شود که همه جملات و متن نامه را  درست نوشته شده و سپس آن را درون یک پاکت جدید قرار می دهد این کار را چندین بار قبل از باز کردن نامه انجام می دهد
  • فردی احساس می کند که در روز به دلیل الودگی هوا باید چندین بار در روز لباس های خود را عوض کند 
  • و….

آیا وسواس ها مانع موفقیت هستند ؟

قبل اینکه این مقاله را آماده کنیم در برخی از مجلات خواندیم که وسواس فکری و یا وسواس عملی نه تنها مانع موفقیت نیستند بلکه راه موفقیت را بیشتر و بیشتر هموار می کنند .یعنی اینکه اگر فردی وسواس فکری داشته باشد باعث می شود انتخاب های دیگری نیز داشته باشد و یا با اینکه تمایل به انجام برخی از رفتارها و اعمال را ندارد اما برای موفقیت خود باید آنها را انجام دهد . حال بیایید با هم این دو دیدگاه را بررسی کنیم که:

  •  عامل موفقیت و رشد فردی هستند
  •  مـانـع موفقیت و رشد فردی هستند

اگر مقاله را با دقت تا اینجای بحث، مطالعه کرده باشید با معنی و مفهوم وسواس نیز آشنایی پیدا کرده اید همانطور که پیش تر نیز اشاره کردیم وسواس فکری رشته افکار تکرار شونده و تصویرهای ذهنی می باشد که باعث می شود فرد احساس ناخوشایندی را تجربه کند و همان احساس بد برابر است با اتفاقات و قرار گرفتند در شرایط نامساعد.افرادی که وسواس های فکری را عامل موفقیت می دانند شاید از این نظر که فرد اگر وسواس های فکری را در مسیر منفی قرار ندهد همین وسواس ها می تواند عامل موفقیت باشند . این دیدگاه برای افرادی که به رشد فکری رسیده اند تا حدود زیادی صحیح است اما برای فردی که تازه می خواهد راه موفقیت و تغییر را شروع کند نمی تواند عامل موفقیت باشد بلکه اگر قبول کند که عامل موفقیت است نمی تواند موفق شود چون این افراد که تازه می خواهند تغییر کنند بسیار حساس و ریزبین تر از بقیه افراد هستند که مبادا فکر یا احساس آنها در راستای منفی قرار گیرد.

مثلا در مثال بالا زنی را مثال زدیم که تصادق همسرش را تصویر سازی کرده و کامل با جزئیات آن را تجسم کرده بود .منطق و حقیقت نزد او این است که هوا خوب است و رانندگی همسرش نیز بسیار ماهرانه و بدون عیب است و همیشه در هنگام رانندگی احتیاط می کند.اما باز هم این افکار سراغ وی آمده و باعث می شود که تا بازگشت همسرش دچار دلشوره شود. این بدان معناست که وسواس فکری منطق را از فرد می گیرد و با اینکه می داند اینگونه که او فکر می کند نیست اما باز هم به آن مسئله توجه کرده و دائن فکر خود را درگیر آن می کند.

چگونه وسواس های فکری و عملی را از بین ببریم ؟

تا این بخش از مقاله با وسواس و انواع آن آشنایی پیدا کردید حال برای شما این سوال پیش می آید که چگونه آنها را از خود دور کنیم و چگونه وسواس ها را در خود از بین ببریم؟ در این بخش از مقاله در سایت بازتاب باور راه هایی را به شما ارائه خواهیم کرد که با تکیه بر هریک از انها می توانید بر این اختلالغلبه کنید.

  • از تنهایی اجتناب کنید
    اگر تنهایی را مهم ترین عامل در ایجاد وسواس های فکری و عملی بدانیم سخنی به گزاف نگفته ایم . در واقع عامل اصلی ایجاد این اختلال تنهایی و قرار گرفتن در محیط هایی است که در آن تنها هستند ارتباط با نزدیکان و دوستان و قرار گرفتن در جمع خانواده می تواند تا حد زیادی از این شر این گفتگوهای ذهنی رهایی یابید 
  • تقویت اعتماد به نفس
    تقویت اعتماد به نفس می تواند کمک شایانی به رفع و ازبین بردن این اختلال می کند. هرچه فرد اعتماد به نفس خود را تقویت کند در واقع میزان اضطراب او نیز به همان میزان کاهش می یابد و باعث می شود که کمتر گفتگوهای ذهنی داشته باشد.ما قبلا در یک مقاله با عنوان اعتماد به نفس چیست؟ رازهای عملی بالا بردن اعتماد به نفس به راه های تقویت اعتماد به نفس پرداخته ایم همچنین در یک مقاله دیگر با عنوان کنترل استرس به بررسی کنترل استرس پرداخته ایم که مطالعه این دو مقاله کمک بسیار زیادی به از بین بردن این اختلال خواهد کرد.
  • روش اشباع سازی
    این روش نیز یکی از بهترین روش ها برای درمان و از بین بردن وسواس های فکری و ذهنی می باشد. در روش اشباع سازی فردی که دچار این اختلال است آنقدر آن عمل را تکرار می کند که برایش عادی شود و بداند که ذهنیتی که درباره آن عمل داشته فقط وسواس بوده و هیچ دلیلی دیگر نداشته است. در این روش فرد می تواند آنقدر یک مسئله را به زبان اورد یا آن را روی کاغذ بنویسد  که برای او عادی شود.
  • پرت کردن حواس
    پرت کردن حواس اغلب یک راه مفید برای مقابله با وسواس فکری می باشد. تحقیقات نشان می دهد هنگامی که فرد تنهاست یا مشغولیتی ندارد احتمال اینکه افکار و تصورات به ذهنش تحمیل شود بسیار زیاد است. بنابراین توصیه می شود هنگامی که وسواس های فکری و آزاردهنده سراغ آنها آمد فورا حواس خود را به اتفاقات و خاطرات خوب پرت کنند. همچنین می توانید فبل از اینکه تصویر سازی را شروع کنید خود را با مطالعه کتاب یا گوش دادن به موسیقی سرگرم کنید

     

  • روش مواجهه یا خوگیری
    در این روش برخلاف روش پرت کردن حواس به طریقی با افکار وسواسی باید مواجه شد در این تکنیک هدف این است که فرد زمانی که افکار منفی سراغ وی آمد با منطق رفته رفته این فکر منفی را از ذهن خود پاک کند .برای مثال فردی که می خواهد در یک کار موفق شود مدام در ذهن وی این سوال پیش خود آمد که تو نمی توانی موفق شوی با این شرایط ممکن موفقیت بسیار سخت است و این افکار وی را در دو راهی قرار می دهد به جای اینکه حواس خود را پرت کند می تواند با منطق با خود صحبت کند که شرایط برای افرادی سخت است که قبول کرده اند به همینی که هست قانع شوند و دست از تلاش کشیده اند. با این روش مواجهه سازی براحتی می توان این گونه گفتگوهای ذهنی را ساکت کرد.

تست آنلاین سنجش شخصیت وسواسی

بعد از اینکه شما مقاله بالا را مطالعه کردید شاید از خود سوال بپرسید که میزان وسواس شما تا چه حد است؟ آیا پرسش نامه ای وجود دارد که بتوان میزان شخصیت وسواسی فرد را سنجید؟ برای پاسخ به این سوال شما می توانید به صورت آنلاین با جواب  تست روانشناسی شخصیت وسواسی میزان وسواسی خود را بسنجید

برای ورود به بخش تست آنلاین سنجش میزان وسواس اینجا کلیک کنید

 

شاید این مطلب را دوست داشته باشید
خود هیپنوتیزم و علم هیپنوتیزم چیست؟ | چگونه خود را هیپنوتیزم کنید؟
سابلیمینال مسیج چیست؟ بخوانید

 

 

درباره‌ی تیم تحقیقاتی بازتاب باور

همچنین ببینید

چگونه عادت بد را ترک کنیم؟ | راه های عملی ترک عادت بد

ترک عادت بد | چگونه عادت های بد را ترک کنیم؟

چگونه عادت های بد را ترک کنیم؟ ترک عادت بد برای بیشتر افراد یکی از …

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *